Origami nedir?

Origami kısaca kâğıt katlama sanatı olarak tanımlanır. Origami ismi Japonya’dan dilimize yerleşmiştir fakat sanatın tarihi Çin’e dayanır. Bu eğlenceli sanatta makas ya da yapıştırıcı kullanılmaz; tamamen kâğıda ve marifete dayanır. Eğlenceli bir sanat olmasına rağmen aslında el becerisi isteyen kâğıt oyunlarındandır. Origami aslında Japonca bir isimden gelir; Japonca oru (katlama) ve gami (kâğıt) kelimelerinin birleşiminden oluşur. Japon sanatı olarak bilinmesi yaygın fakat aslında Çin’in bir sanatıdır. Kâğıdın ilk olarak Çinliler tarafından icat edildiği bilgisini de şuraya not olarak bırakalım.

                                 

Kâğıdın icadından sonra genelde dini törenlerde ya da hediyeleri paketlemek amacıyla kullanılırmış bu kağıtlar. Yani aslında bir sanat değil tamamen ihtiyaca yönelik çalışmalar için kullanılırdı. İlerleyen zamanlarda kâğıdın farklı kullanım alanları üzerine yoğunlaşıldı ve okullarda öğretilmeye başlandı. Kâğıt katlama sanatı öyle bir noktaya geldi ki çocukların matematiksel zekasını ilerlettiği görüldü. Origaminin matematikle ilişkisi de buradan doğdu. Origami, öğrencilerin psiko-motor gelişimini ve ilişkilendirme becerilerini geliştirir. Katlanarak oluşturulan geometrik şekillerin somut olarak elle incelenmesi de akılda kalması bakımından önemlidir. Bu sayede çocuklar ezberle değil uygulamayla sabit bir öğrenme süreci geçirir. Bir noktadan sonra sadece çocukların gelişimi değil her bakımdan hayatımızın içine girdi ve her yaştan insanın ilgisini çekmeyi başardı.

              shutterstock-235939264

Origaminin tarihi ve turna kuşunun hikayesi

Aslında bir eğlence aracı ve sanatı olarak görülen origaminin arkasında hüzünlü bir hikâye yatıyor. Turna kuşu Japon kültüründe önemli bir yere sahip. Aynı önem origami için de geçerli. Origami turna kuşu yapımı aslında basit gibi görünse de geçmişinde derin bir hikâye barındırıyor. Efsaneye göre bin tane origami turna kuşu katlayan kişiye bir dilek dileme hakkı verilir; evlenmek isteyenler, sağlıklı olmak isteyenler, mutlu olmak isteyenler bu birer dilek hakkını 1000 adet turna kuşu yaparak gerçekleştirmek ister. Turna kuşunu bu kadar popüler yapan ise 12 yaşındaki Sadako Sasaki. Japonya’ya atom bombası atıldığında henüz 2 yaşında olan Sadako, maruz kaldığı radyasyon nedeniyle 12 yaşında kansere yakalanır. Durumu ümitsizdir. Ağır hastalığına ve küçük yaşına rağmen yaşam sevinci hala yüksektir; kendi gibi kanser olan bir büyüğünü ziyaret eder hastanede sürekli. Japon efsanesinden haberdar olan bu hasta bir gün Sadako’ya gelenekten bahseder; 1000 adet turna kuşu yapmasını ister ondan. Sağlığına kavuşması ümidiyle… Sadako hemen dediğini yapar ve başlar turna kuşlarını yapmaya. Ne yazık ki 637. kuşu yaparken hayatını kaybeder. Sadako’nun mücadelesi ülke geneline yayılır ve postacılar aylarca kâğıttan turna kuşu taşır hastaneye. Sayısı neredeyse milyona ulaşan kuşlar Japonya’da bir müzede sergilenir. İşte o zamandan bu zamana turna kuşu aynı zamanda barışın da bir simgesi haline gelir.

                               paper-crane_2678085b

Origami çeşitleri nelerdir?

Origami çeşitlerini şöyle sıralayabiliriz;

Klasik origami: Tek parça kâğıttan yapılır maksimum 2-3 kâğıdın kullanıldığı bir çeşittir. Hayvan figürleri yapılabilir.
Parçalı origami: Birçok kâğıdın bir araya gelerek üç boyutlu cisimler haline geldiği bir türdür. Burada bir figür yoktur, çoklu kâğıt vardır.
Mimari origami: Normalde makas ve yapıştırıcı kullanılmaz origamide. Ancak bu origami çeşidinde kesme, yapıştırma ve boyama serbesttir. Simetrik bir origami değildir.
Pop-up origami: Burada kesme, boyama, kâğıt kullanma, katlama her şey serbest. Serbest origami çeşitlerinden.
Krigami: Burada makas kullanılır çünkü krigami, kâğıda keserek şekil verme sanatıdır.
Modüler origami: Parçalı origami olarak bilinir. Modüler origami 3 boyutlu yapılır. İstenilen figür yapılabilir, limit yoktur.
Islak origami: Adından da anlaşılacağı gibi kâğıdı ıslatmak gerekir. Bu şekilde kâğıt daha kolay katlanır. Islak origamide kesme ve yapıştırma işlemi uygulanır.
Book art origami: 10 yıl önce bulunan bir çeşit. Eski ve kullanılmayan kitapları dekoratif amaçlı kullanmak için yapılır. Semboller ve kelimeler yazılır böylelikle 3D görüntüler elde edilir.

                                  cs

Origami nerelerde kullanılır?

Genellikle hobi amaçlıdır. Öncelikli kullanım yeri dekoratif alanlardır. Ev dekorasyonunda origami kullanmak, eğlenceli ve göz yormayan bir dekordur. Kişiye özel hediye seçeneklerinden biridir aynı zamanda; sevdiklerinize el emeği hediyeler için tercih edebilirsiniz. Çocukların motor becerilerini geliştirmek için de idealdir. Ayrıca sözünü ettiğimiz gibi matematiksel açısından da çocuklara fayda sağlayacaktır.