SAR değeri nedir?

sar-degeri

SAR, Specific Absorption Rate olarak isimlendiriliyor ve kısaltılmış hali Türkçede Özgül Soğurma Oranı olarak ifade ediliyor. Cep telefonu radyasyonu ve SAR değeri, son yıllarda oldukça fazla endişeye neden oldu. Bazı insanlar alacağı bir sonraki akıllı telefonunun seçimini yaparken bu konuya gereken hassasiyeti göstermemiş olsa da bu değer bazı kullanıcıların cep telefon seçmesini etkileyen en önemli faktörlerden biri oldu. Çünkü SAR değerinin kısa ve uzun vadede olmak üzere bazı olumsuz etkileri mevcut.

İdeal SAR Değeri 

SAR değeri ölçümü yapılırken en kötü hikâye baz alınıyor ve bir akıllı telefonun en fazla ne kadar radyasyon barındırabileceği düşünülüyor. Bu ölçümün sonunda ortaya çıkan değer bu olayda kullanılan cihazın ulaşabileceği en yüksek radyasyon değeri olarak söylenebilir. Örneğin telefonlar, Amerika Birleşik Devletleri’nde 1.6 W / Kg değerinde olmalıyken bu Avrupa için böyle değil. Bu sınır Avrupa için 2 W / kg. Bu değerleri aşan SAR değerlerini insan sağlığı açısından büyük tehdit oluşturuyor. Bu tehditlerin başında uzun bir sürede ortaya çıkmakla beraber uzun yüksek tansiyon, genetik yapının bozulması, yüksek tansiyon lenfoma kanseri, sperm sayısında azalma, cilt kanseri örnek olarak söylenebilir. Bunların hepsi elzem olsa bile temelde önemli olan cep telefonu ile harcanan süre, telefonun nasıl kullanıldığı ve sinyal gücünün derecesinin ne olduğu. Bu yüzden meydana gelebilecek sorunlardan kaçınmak amacıyla alınabilecek bazı önlemler var.

Sorunları Önlemenin Yolları

İlk olarak yapılması gereken, özellikle telefon görüşmelerinde kulaklık kullanmak. Telefonla konuşulduğu sırada telefonu kulaktan uzak tutmak alınan radyasyondan koruyabilir. Uzun süreli telefon görüşmeleri için özellikle tavsiye edilen bu yöntem zaman içinde yapılarak da alışkanlık haline gelebiliyor fakat bulunduğunuz ortamda tek başınıza olmanız durumunda veya ortamınızın müsait olması durumunda hoparlörden konuşmak da tercih edilebilir. Telefonun vücuttan olabildiği kadar uzak tutulması özellikle de baş kısmından uzak tutulması oldukça elzem. Ayrıca sinyalin çok düşük bir şekilde hissedildiği zamanlarda telefonu kullanmamak daha iyi olabiliyor. Çünkü telefon böyle yerlerde bir sinyal bulabilme adına daha çok çaba gösteriyor ve bu yüzden çevresine saçmış olduğu radyasyon miktarı da artmış oluyor. 

SAR Değeri Etkileri

SAR değeri akıllı telefonların ortaya çıkışıyla önemsenen ve yaygınlaşan bir ölçüt konumuna geldi zaman içerisinde. Bunun en önemli sebebi, SAR değerinin insan vücuduna yapmış olduğu olumsuz etkiler.  Bir insanı yüksek SAR değerinin etkisi altında kalabilmesi için telefonla fazla bir ilişki içerisinde olması gerekli. Yoksa cepte veya masanın üzerinde duran bir telefonun kimseye zararı yok. Zarar oranı ise telefon baş bölgesine yaklaştıkça artıyor. Burada önemli olan zaten telefonu konuşurken kulağa götürüldüğü zaman oluşan SAR değeri yoksa bir telefon durduğu yerde kimseyi kanser yapmıyor. 

Yüksek SAR değerine sahip telefonlarla yapılan görüşmelerde baş ağrısı, görüş alanında daralma, işitme bozukluğu, mide bulantısı, dikkat dağınıklığı, kalp ritim bozukluğu gibi durumlarla karşılaşmak mümkün. Bu etkilerle karşılaşma sıklığı telefonun SAR değeriyle doğru orantılı bir biçimde değişiyor.Bu durumdan zarar görmemek için telefon görüşmelerini kulaklık ile yapmak yeterli bir önlem. Kısa sürede oluşan etkilerden bahsedildi tabii şimdi de uzun süreli etkilerden bahsetmek gerekiyor. İyi kötü her şeyde uzun ve kısa dönemde olmak üzere oluşan etkiler mevcut. SAR değerine 10 yılı aşan bir süre maruz kalmak durumunda kanser olunabilir beyin de tümörle karşılaşılabilir. Ayrıca erkeklerde ise kısırlık sebebi olabileceğinin de unutulmaması gerekiyor.  1 W/Kg üstünde kullanılan telefonlar için bu risk rakam büyüdükçe artış gösteriyor. Bu yüzden telefon seçimiyle telefonun kullanış biçimi SAR değerine karşı alınan önlemler için son derece önem arz ediyor.

SAR Değeri Nasıl Hesaplanıyor?

SAR değeri Japonca gibi karışık gözüken bir fonksiyon formülü yardımıyla hesaplanıyor. SAR değerinin hesaplanması yapılırken baz alınan unsurlara sayacak vücudun radyo frekans enerjisine maruz kaldığı bölgeyle enerji kaynağına olan mesafesi ve kaynağın, maruz kalan nokta veya bu yere olan konumu olarak ifade edilebilir.Bu bağlamda bakıldığı üzere telefon baz almanın yanı sıra birçok insanın da telefonla konuşmak için kulaklık kullanmadığı varsayılacak olursa baş bölgesinin enerji kaynağına yakın olduğunu söylemek mümkün.  Bu açıklamadan da yola çıkarak SAR değerinin en fazla olduğu kısım, telefonunun anteninin yer aldığı alana en yakın olan yer yani kulağa en yakın yer olduğu söylenebilir. 

SAR Değeri Yüksek Telefonlar

"Spesifik enerji yayma hızı" ismini alan ve cep telefonlarının her bir kilogram için harcadıkları watt değerini açıklamasıyla bilinen bu ölçme birimi insan sağlığını cep telefonların yaygınlaşmasıyla beraber ortaya çıkan bir kavram olarak insan hayatının önemli bir yerinde. Çevreci kuruluşlar cep telefonlarının 0,60 watt (W) değerini aşmamak kaydıyla radyasyon yayılımını yapmasının gerekliliğini savunuyor.

Bunlar, en çok radyasyon yayan telefonlara örnek verilirken; 

  • Xiaomi Mi A1: 1,68 W
  • OnePlus 5T: 1,68 W 
  • Huawei Mate 9: 1,64 W 
  • Nokia Lumia 630: 1,51 W 
  • Huawei P9 Plus: 1,48 W 
  • Huawei GX8: 1,44 W 
  • Huawei P9: 1,43 W 
  • iPhone 7: 1,38 W 
  • Sony Xperia Z1 Compact: 1,36 W 
  • Nokia 8.1: 0.711
  • iPhone XS Max: 1.17 

Bunlar ise SAR değeri düşük olan telefon modellerine örnek olarak gösterilebilir:

  • Samsung Galaxy S9: 0.29 W
  • LG Q6: 0,28 W
  • ZTE Blade A910: 0,27 W
  • Motorola Moto G5 Plus: 0,30 W 
  • ZTE Blade A610: 0,31 W 
  • Nokia Lumia 535: 0,32 W
  • Google Pixel: 0,33 W  

Telefon seçimi yapılırken kameradan, çekirdekten, işlemciden daha önemli bir yerde bulunan SAR değerinin de öneminin sistemsel özellikler kadar bilinmesi gerekli. Çünkü güzel kameralı bir telefon o güzelliğinin ardında insan hayatı için bir tehlike oluşturabilir.