Semantik Web nedir?

Türkçe karşılığı Anlamsal Ağ olan Semantik Web, online içeriklerin sadece insanlar tarafından değil, yazılımlar tarafından da kolayca anlaşılabilir, kullanılabilir ve yorumlanabilir olmasını amaçlayan bir web projesi olma özelliği taşıyor. Böylelikle bu yazılımların veriyi bulması, paylaşması ve birleştirmesi hedefleniyor. World Wide Web Konsorsiyum (W3C) tarafından yaratılan Semantik Web, gelişen bir internet eklentisi olarak karşımıza çıkıyor.

Semantik Web kavramı ilk olarak 2001 yılının Mayıs ayında, Scientific American dergisinde W3C Başkanı Tim Berners – Lee, James Hendler ve Ora Lassila’nın ortak imzasıyla yayınlanan makalede yer alıyor. Yazılımların işini oldukça kolaylaştıran Semantik Web'in biz kullanıcılara sağladığı fayda ise, daha doğru arama sonuçlarına ulaşarak kullanışlı bir internet deneyimine erişmemiz olarak belirtiliyor.

Semantik Web temelde birçok teknolojinin, felsefenin ve prensibin birleşiminden oluşuyor.

semantikweb

Semantik Web’in Temel Özellikleri

Günümüzde bu ağın belirli bir parçası geliştirilmemiş ve hayata geçirilememiş olsa da gelecekte sisteme dahil olarak işleri kolaylaştırması planlanıyor. Semantik Web, şu an kullandığımız web dokümanlarının aksine, arama yaparken gerçek dünyanın nesnelerini de işin içine katıyor. Böylece bilgi, yalnızca insanlar tarafından değil, yazılımlar tarafından da anlaşılabilir, yorumlanabilir ve değerlendirilebilir bir hal alıyor. HTML dilinden çok daha güçlü ve gelişmiş olan RDF (Kaynak Tanımlama Çerçevesi), OWL (Web Ontoloji Dili), RDFS (Kaynak Tanımlama Çerçevesi Şeması), SKOS, SPARQL gibi araçlar kullanıyor. Kullanıcıların yaptığı aramayla doğrudan ve ilintili içeriklere ulaşması, Semantik Web'i çok daha faydalı ve kullanışlı bir araca dönüştürüyor.

Semantik Web ile İnternet İçerikleri Arasındaki İlişki

İnsanlar, internet sayesinde Danca 'kemer' sözcüğünün bulabilir, en sevdiği dizinin sezon finalini izleyebilir ya da çok istedikleri ayakkabıyı sipariş edebilirler. Ancak, bir bilgisayar bu işlemleri insan yönlendirmesi olmadan gerçekleştiremez. Çünkü web sayfaları makinelerin okuması için değil insanların okuması için tasarlanmıştır. Semantik Web ise bilgisayar tarafından anlaşılabilir, bilgiyi bulup paylaşabilir ve birleştirebilir. Böylelikle zaman kaybı olan işler bir anda otomatikleştirilir.

Örneğin; bir bilgisayar, indirime girmiş İphone 6S ve üstü modellerin satıldığı ve çarşamba günleri saat 21:00'a kadar açık olan dükkanların listesini bulabilir. Günümüzde böyle bir liste oluşturabilmek için her siteyi ayrı ayrı tarayan ve indeksleyen arama motorlarına ihtiyacımız var. Semantik Web, birbirleriyle ilişkili olan bu bilgilerin bilgisayarlar tarafından işlenerek birleştirilebilmesini sağlayan ortak bir standart belirlemiştir.

Semantik Web'in hayatımıza girişiyle birlikte sadece kullanıcılar değil, içerik üreten web site sahipleri de etkilenecek. Site sahiplerinin temel amacı, arama motorlarında üst sıralarda yer alarak site trafiğini arttırmak, buna doğru orantılı şekilde de gelirlerini arttırmaktır. Bu noktada da Semantik Web'i tanımak ve anlamak gerekiyor.

Semantik Web, internet sayfalarında bulunan sayfa içerikleri, başlıkları, bağlantıları ve diğer tüm unsurları sınıflandırıyor. Sonuçta aranan içeriğin daha doğru ve daha güçlü bir şekilde sıralanarak kullanıcıya sunulması sağlanıyor. Günümüzde web içerikleri, insanlar tarafından anlaşılabildiği gibi makinalar tarafından da anlaşılabiliyor. İnternet üzerinden paylaşılan bütün içerikler, arama motorları tarafından eş anlamlılar, alt türleri ve varyantları şeklinde kullanıcının yaptığı aramayla eşleştirilecek şekilde kategorize ediliyor. Bu durum, içeriklerin daha nitelikle bir biçimde hazırlanması gerekliliğini doğuruyor.

Web sitesi sahibiyseniz, sitenizde yer alan yazı, görsel, video, etiket başlık gibi tüm unsurlar Semantik Web tarafından sınıflandırılması gereken unsurlar olarak algılanıyor. Bu sebeple, arama motorları sizin mevcut içeriğinizi tanımlamaya başlamadan önce sizin içeriklerinizi tanımlamanız ve sınıflandırmaya uygun bir biçimde kategorize etmeniz oldukça önemli bir hal alıyor. Çünkü, etiketlendirilmeyen veya sınıflandırılmayan her içerik Semantik Web için yeniden tanımlanması gereken unsurlar olarak algılanıyor. SEO odaklı hazırlanan ve doğru şekilde tanımlanan içerikler, arama motorlar tarafından ödüllendiriliyor. Bu ödüllendirme, içeriğinizin arama motorlarında üst sıralarda yer alması ile sağlanıyor.

Semantik Web’in Geleceği

Semantik Web, gün geçtikçe gücüne güç katıyor. Bu oluşumun böylesine güç kazanmasındaki en büyük rolü yine insan oynuyor. Bunu nasıl mı yapıyoruz? Arama motorlarında yaptığımız her arama, etiketlediğimiz her fotoğraf, paylaştığımız her video, kısacası oluşturduğumuz ya da var olan tüm içerikler Semantik Web'in güç kazanmasına ön ayak oluyor. Semantik Web'in geleceği hakkındaki en nitelikli yorumu ise bu oluşumun kurucusu ve geliştiricisi olan Tim Berners – Lee tarafından yapılmış. Lee, ''İnternet için bir haya kuruyorum. Bilgisayarlar, internette yer alan tüm veriyi, içerikler ve insanlarla bilgisayarlar arasında gerçekleşen tüm işlemler gibi analiz etmeyi başaracaklar. Şu an için hayata geçirilmemiş olsa da, kullanılmaya başlandığı zaman ticaretin günlük mekanizmaları, bürokrasi, günlük yaşantımızdaki basit ve can sıkıcı işler birbirleriyle konuşan ve iletişim kuran makineler tarafından yürütülecek. İnsanlık tarihinde yüzyıllardır konuşulup duran dijital ajanlar en sonunda hayatımıza girecek.''

W3C Başkanı Tim Berners – Lee'nin bu öngörüsü ya da hayali ne derece gerçekleşir bunu zaman gösterecek fakat, şu an için Semantik Web'in oldukça akıllı olduğu birçok insan tarafından yararlı işlerde kullanılarak hayatı kolaylaştırdığı söylenebilir.